Maj 1, 2015      09:13

Jesteś tutaj

Co to jest ACC (agenezja ciała modzelowatego)?


drogi nerwowe spoidłowe acc
0

17017

0

1
Lewa i prawa półkula mózgu wymieniają informacje między sobą poprzez złożoną z aksonów strukturę o nazwie spoidło wielkie (corpus callosum) albo inaczej ciało modzelowate, przez spoidło przednie, spoidło hipokampa oraz dwa inne, mniejsze spoidła. Informacje docierające pierwotnie do jednej półkuli przechodzą na drugą stronę z bardzo niewielkim opóźnieniem. Spoidło wielkie mózgu dojrzewa stopniowo przez pierwsze 5-10 lat życia człowieka (za: J.W. Kalat, 2006), jednak jego rozwój nie polega na przyrastaniu nowych aksonów, ale na pozostawianiu jednych aksonów i odrzucaniu innych. Nie wszystkie aksony wytworzone przez mózg w spoidle wielkim  przetrwają do wieku dojrzałego. Na początku jest ich znacznie więcej. Głównym zadaniem włókien spoidłowych jest łączenie neuronów. W spoidle wielkim tworzy się wiele połączeń nadmiarowych, ale tylko te aksony, które łączą komórki o bardzo podobnych funkcjach mają szansę przetrwać. 
Ta struktura specjalizuje się w przekazywaniu informacji pomiędzy półkulami mózgu. Można powiedzieć, że jest to największy komunikacyjny most między prawą a lewą półkulą mózgu. 
 
Stosunkowo rzadko spoidło wielkie nie wykształca się w ogóle lub wykształca się niecałkowicie. To zaburzenie rozwojowe nazywamy agenezją ciała modzelowatego (agenesis of corpus callosum – ACC). Ta malformacja rozwojowa polega na nieobecności około 200 miliardów aksonów lub też braku przemieszczania się ich do przeciwległej półkuli (za: B. Daniluk, A. Borkowska, A. Kaliszewska, 2013). Opisywana bywa jako wada izolowana lub współwystępująca z innymi zmianami strukturalnymi Ośrodkowego Układu Nerwowego oraz objawami zaburzeń neurorozwojowych (np. padaczką, opóźnieniem rozwoju, Zespołem Aperta). Prawdopodobnie odpowiadają za to czynniki genetyczne, chociaż nie zawsze. Zaburzenia w powstawaniu ciała modzelowatego zachodzą we wczesnym okresie rozwojowym, nie później niż do 20 tygodnia życia płodowego.
Częstość występowania ACC notowana jest od 0,3% w badaniach radiologicznych, do 5,3% w autopsjach (za: M. Lemka, E. Pilarska, J. Wierzba, A. Balcerska, 2007). Zaburzenia powstawania struktur ciała modzelowatego ma miejsce w życiu zarodkowym i płodowym nie później niż między 9 a 20 tygodniem życia płodowego i jest spowodowane nieprawidłowym zamknięciem przedniego odcinka cewy nerwowej. Etiologia ACC jest wieloczynnikowa. Na jej powstanie mają wpływ czynniki zapalne, toksyczne, naczyniopochodne, urazowe, demielinizacyjne, nowotworowe. Wielokrotnie jednak ustalenie czynnika etiologicznego wady jest niemożliwe. 
Rozpoznanie agenezji spoidła wielkiego możliwe jest na podstawie badania ultrasonograficznego. Do typowych objawów należy: przemieszczenie komory III ku górze, rozsunięcie zarysów komór bocznych, nieprawidłowy, promienisty przebieg rowków na wewnętrznej powierzchni półkul bocznych. 
W piśmiennictwie przeważa pogląd, że izolowana agenezja corpus callosum w 95% przypadków nie upośledza rozwoju dziecka, powodując jedynie nieznaczne, wykrywane testami psychologicznymi zaburzenia koncentracji i uwagi.
Jak pisze K. Sidor: „agenezja ciała modzelowatego lub jego niedorozwój zależą również od wady przodomózgowia. Przyczyny są najczęściej genetyczne, chociaż podkreśla się także wpływ czynników egzogennych. Objawy kliniczne zależą od współistnienia innych wad wrodzonych. Mogą one zaburzać krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego i doprowadzić do powstania wodogłowia. Najczęściej jednak dzieci z ACC moją opóźniony rozwój umysłowy, napady padaczkowe i objawy związane z uszkodzeniem ośrodkowego neuronu ruchowego” (za: K. Sidor 1997). 
Stosunkowo często u dzieci z wadami rozwojowymi spoidła wielkiego występują objawy ogólnej niezręczności ruchowej (za: J. Czochańska, 1985). 
Warto wspomnieć o integracji korowo-korowej między półkulami mózgu.
Czynność obu półkul jest precyzyjnie sprzężona. Istnieje między nimi wiele połączeń, które przekazują ogromne ilości informacji. Połączenia te to drogi nerwowe spoidłowe (rys. główny artykułu). Zaliczamy do nich:
  1. Spoidło przednie łączące obydwa płaty skroniowe i czołowe;
  2. Ciało modzelowate, które łączy analogiczne regiony przeciwległych części płaszcza obu półkul, chociaż zawiera też pewną ilość włókien łączących różne części kory;
  3. Drogi spoidłowe hipokampa i ciał suteczkowatych, wchodzące w skład sklepienia;
  4. Spoidło tylne. 
Obecność tych struktur pozwala zrozumieć funkcjonowanie mózgu, który nim przygotuje odpowiedź na dany bodziec, musi zintegrować maksimum informacji na dwa różne sposoby ich rejestracji i analizy, wg specyfiki prawej i lewej półkuli. Człowiek zdrowy korzysta nieprzerwanie i równocześnie z obydwu półkul mózgu (za: Z. Kułakowska, 2003).
 
Za tydzień w artykule dokonamy studium przypadku na przykładzie Franka.
CAPTCHA
Pytanie weryfikujące czy aby na pewno jesteś człowiekiem, zadawane w celu zabezpieczenia przed spamem.
Image CAPTCHA
Wpisz litery pokazane na obrazku

Szukaj

Formularz wyszukiwania

CAPTCHA
Pytanie weryfikujące czy aby na pewno jesteś człowiekiem, zadawane w celu zabezpieczenia przed spamem.
Image CAPTCHA
Wpisz litery pokazane na obrazku

Popularne Artykuły


Ostatnie Tweety