Kontrola ślinienia to proces, który rozwija się stopniowo i jest ściśle powiązany z postawą ciała, ogólnym poziomem aktywności ruchowej oraz rozwojem kontroli oralno-motorycznej. Warto wiedzieć, że stopnie rozwoju ślinienia zmieniają się wraz z nabywaniem przez dziecko nowych umiejętności – ślinienie może pojawiać się przejściowo, gdy maluch uczy się nowej czynności ruchowej i utrzymywać się do momentu jej pełnej automatyzacji.

Naturalnie wzmożona produkcja śliny występuje również w okresie ząbkowania (przed, w trakcie i krótko po wyrżnięciu się ząbka).

Jak wyglądają naturalne stopnie rozwoju ślinienia?

Analizując rozwój fizjologiczny, możemy wytypować konkretne etapy, które pozwalają ocenić, czy kontrola nad wydzielaniem śliny postępuje prawidłowo. Niemowlęta w pierwszych trzech miesiącach życia produkują niewiele śliny. Kiedy jej ilość wzrasta, kontrola jest wspomagana przez grawitację (w pozycji na plecach). Pierwsze wyraźne ślinienie pojawia się zazwyczaj, gdy dziecko zaczyna unosić głowę i obracać się.

Około dziewiątego miesiąca życia nadmierne ślinienie nie powinno już występować podczas karmienia. Z kolei około piętnastego miesiąca życia ślinienie powinno ustać podczas chodzenia, choć nadal może być widoczne przy zadaniach wymagających dużej precyzji manualnej. Granicznym wiekiem jest zazwyczaj 24. miesiąc życia – wówczas dziecko z właściwą organizacją motoryki dużej i małej oraz rozwijającą się mową nie powinno się już ślinić.

Tabela: Stopnie rozwoju ślinienia u dzieci (kalendarz rozwoju)

Poniższe zestawienie pomaga usystematyzować wiedzę na temat tego, kiedy i w jakich sytuacjach ślinienie jest zjawiskiem naturalnym:

Wiek dziecka Charakterystyka kontroli ślinienia
1–3 miesiące Nie ślini się na plecach i w pozycji półleżącej. Może się ślinić na brzuchu lub w podtrzymywanym siedzeniu.
6 miesięcy Kontroluje ślinienie na plecach, brzuchu i siedząc. Może się ślinić podczas gaworzenia, manipulowania rączkami lub ząbkowania.
9 miesięcy Brak ślinienia nawet przy zdobywaniu nowych umiejętności ruchowych. Ślini się głównie przy ząbkowaniu.
15 miesięcy Nie ślini się podczas chodzenia. Może się ślinić przy nowych zadaniach z zakresu motoryki małej (precyzja dłoni).
18 miesięcy Nie ślini się przy zadaniach manualnych. Ślinienie dopuszczalne jedynie podczas karmienia lub bardzo angażujących zabaw.
24 miesiące Pełna kontrola. Brak ślinienia podczas rysowania, mówienia prostych zdań, samodzielnego jedzenia czy nowych aktywności.

Dlaczego kontrola ślinienia się obniża?

Warto pamiętać, że stopnie rozwoju ślinienia u dzieci są powiązane z koncentracją uwagi. Kiedy dziecko rozwija umiejętności z zakresu motoryki małej, które wymagają dużego skupienia, poziom kontroli oralnej w sposób naturalny może się chwilowo obniżyć. Jest to szczególnie widoczne w początkowym okresie samodzielnego chodzenia oraz przy nauce czynności wymagających dużej precyzji.

Jeśli jednak po ukończeniu 2. roku życia Twoje dziecko nadal intensywnie się ślini podczas codziennych aktywności, warto skonsultować się ze specjalistą w celu oceny napięcia mięśniowego w obszarze twarzoczaszki.