Wielu rodziców słysząc, że dziecko „dobrze widzi”, zakłada, że jego wzrok nie stanowi żadnej przeszkody w nauce. Nie przyglądamy się szczegółowo wzrokowi dziecka, a jeśli nie zauważamy nic niepokojącego – zakładamy, że widzi dobrze. Na bilansie pediatrycznym badanie wzroku również jest dość ogólne. Dzieci w procesie rozwoju doskonale radzą sobie z problemami z widzeniem, świetnie […]

Prawidłowy słuch nie zawsze oznacza, że dziecko odpowiednio reaguje na polecenia, zapamiętuje, to co usłyszało lub rozumie polecenia słowne. Dziecko może mieć prawidłowy wynik badania słuchu, a mimo to mieć trudność z tym, jak mózg porządkuje i interpretuje dźwięki — szczególnie mowę w hałasie. W praktyce szkolnej lub przedszkolnej wygląda to czasem jak brak koncentracji, […]

Słucha ale czy słyszy? Dlaczego badania słuchu dzieci i przetwarzania słuchowego są konieczne od najmłodszych lat. Słuch jest jednym z kluczowych zmysłów warunkujących prawidłowy rozwój dziecka. To dzięki niemu dziecko uczy się mowy, rozumienia języka, komunikacji społecznej oraz funkcjonowania w otoczeniu. Umiejętnosci odbierania dźwiękow nie można się nauczyć – albo słyszymy – albo nie. Zaburzenia […]

Ćwiczenia z lycrą w terapii integracji sensorycznej- korzyści i praktyczne przykłady

Integracja sensoryczna to proces neurologiczny polegający na odbieraniu, organizowaniu i reagowaniu na bodźce sensoryczne. Ćwiczenia z lycrą dzięki specyfice materiału i sposobom jego wykorzystania mają unikalny potencjał terapeutyczny. Lycrą możemy wspierać zmysły dotyku, propriocepcji i równowagi, zwiększając u dziecka poczucie bezpieczeństwa, koordynację i umiejętność modulacji sensorycznej.

Czym jest lycra i dlaczego jest wartościowa w terapii SI?

Lycra (elastyczna tkanina, często używana w formie dużych, kolorowych płacht lub hamaków) to materiał o wyjątkowej elastyczności, który:

• dostarcza głębokich, równomiernych ucisków,
• wspiera czucie proprioceptywne i dotykowe,
• tworzy bezpieczną przestrzeń otulenia,
• angażuje integrację bilateralną,
• ułatwia tłumienie nadmiernej pobudliwości sensorycznej,
• rozwija świadomość ciała w przestrzeni stymulując układ przedsionkowy.

Praca z lycrą jest dynamiczna i wielozmysłowa- dziecko doświadcza zarówno oporu, jak i wsparcia, co sprzyja adaptacji sensorycznej i emocjonalnej.

 Korzyści z ćwiczeń z lycrą w terapii SI

Stymulacja proprioceptywna

Lycra daje opór, który:

• uspokaja układ nerwowy,
• zwiększa świadomość ciała,
• pomaga w regulacji napięcia mięśniowego.

To szczególnie ważne u dzieci z podwrażliwością proprioceptywną i przedsionkową oraz nadwrażliwością dotykową.

 Wsparcie stabilizacji i równowagi

Ćwiczenia, gdzie dziecko jest zawieszone w lycrze lub porusza się z jej pomocą:

• wzmacniają mięśnie,
• poprawiają postawę,
• rozwijają równowagę i koordynację.

 Integracja bilateralna

Praca z lycrą często wymaga współdziałania obydwu stron ciała, np. ciągnięcie, pchanie, przesuwanie się w materiale. To wzmacnia:

• synchronizację ruchów prawej i lewej strony,
• umiejętność planowania motorycznego,
• organizację przestrzenną.

 Regulacja emocji i obniżenie lęku

Otulenie materiałem przypomina dzieciom bezpieczną, ograniczoną przestrzeń, co daje:

• poczucie spokoju i bezpieczeństwa,
• redukcję lęku i napięcia,
• wspomaganie autoregulacji.

Wspieranie uwagi i koncentracji

Zabawy z lycrą często wymagają:

• skupienia na zadaniu,
• śledzenia instrukcji,
• koordynowania ruchów.

To wpływa pozytywnie na koncentrację oraz gotowość do nauki.

W dalszej części artykułu poznasz przykłady ćwiczeń z lycrą oraz jak dostosować ćwiczenia do potrzeb dziecka. 

Propriocepcja – zmysł ruchu i pozycji ciała Propriocepcja, nazywana również czuciem głębokim lub zmysłem ruchu, została opisana już w XIX wieku (Bell, Sherrington), a dziś wiemy, że odgrywa kluczową rolę w organizacji zachowania. Receptory proprioceptywne mieszczą się w: mięśniach (wrzecionka mięśniowe), ścięgnach (narządy Golgiego), torebkach stawowych i więzadłach. Informują one o: ułożeniu poszczególnych części ciała […]

Rodzice często zgłaszają się do gabinetu z pytaniem: „Dlaczego moje dziecko tak się zachowuje?”. Dlaczego zwykłe mycie głowy kończy się płaczem, ubieranie jest codziennym źródłem napięcia, dziecko złości się lub wycofuje w sytuacjach, które dla innych dzieci są neutralne. Bardzo często u podstaw tych trudności leży nadwrażliwość dotykowa, czyli sposób, w jaki układ nerwowy dziecka […]

Jak funkcjonuje dziecko z nadwrażliwością dotykową w przedszkolu i szkole? Dziecko z nadwrażliwością dotykową bardzo rzadko „wyróżnia się” jednym, spektakularnym zachowaniem. Znacznie częściej jego trudności ujawniają się w serii drobnych, powtarzalnych reakcji, które w ciągu dnia szkolnego lub przedszkolnego stopniowo narastają. To właśnie ta kumulacja mikrosytuacji sprawia, że funkcjonowanie dziecka bywa postrzegane jako trudne, chaotyczne […]

Jeśli jesteś rodzicem szkraba, który nie znosi dotyku, metek, reaguje płaczem na mycie włosów, nie chce się przytulać, nie lubi chodzić na boso albo krzyczy, gdy ktoś go niespodziewanie dotknie to zatrzymajmy się na chwilę. To nie jest złośliwość, nie „rozpieszczanie” i nie Twoja wina. Bardzo możliwe, że dzieciątko zmaga się z nadwrażliwością dotykową. Jako terapeuta integracji sensorycznej często spotykam rodziców, którzy mówią: „On chyba przesadza…”/ „Ona jest taka delikatna…”„Wszyscy mówią, że wyrośnie…” A ja wtedy odpowiadam: to, co dla nas jest tylko dotykiem, dla dziecka może być prawdziwym dyskomfortem.

Czym właściwie jest nadwrażliwość dotykowa? Nadwrażliwość dotykowa to sytuacja, w której układ nerwowy dziecka odbiera dotyk jako zbyt intensywny, nieprzyjemny albo wręcz bolesny, nawet jeśli dla dorosłego to coś zupełnie neutralnego. Po raz pierwszy obronność dotykową zdefiniowała Ayers jeszcze w latach sześćdziesiątych, pisała że jest to chęć ucieczki od sytuacji i uczucie ciągłego dyskomfortu.

Wyobraź sobie, że ktoś ciągle:

• drapie Cię po skórze,
• dotyka zimnymi rękami,
• muska Cię nagle, bez zapowiedzi.

Trudno byłoby Ci się skupić, prawda? A teraz pomyśl, że Twój maluch tak właśnie może odbierać codzienne sytuacje. To nie jest „problem z charakterem”. To sposób działania układu nerwowego.

Jak może się objawiać nadwrażliwość dotykowa?

Każde dziecko jest inne, ale u dzieciaczków z nadwrażliwością dotykową często widzimy:

• niechęć do przytulania (albo przytulanie tylko na własnych zasadach),
• protesty przy ubieraniu , szczególnie przy skarpetkach, metkach, rajstopach,
• ogromne emocje przy myciu włosów, twarzy, obcinaniu paznokci,
• unikanie zabaw z piaskiem, farbami, plasteliną,
• niechęć do brudzenia rąk,
• trudności z jedzeniem niektórych konsystencji,
• szybkie „przebodźcowanie”, wybuchy złości, wycofanie.

Czasem dzieci reagują ucieczką, a czasem walką, płaczem, krzykiem, sztywnieniem ciała.

Co mogą sygnalizować żłobek, przedszkole lub szkoła?

• „Nie lubi zajęć plastycznych”
• „Nie chce siedzieć na dywanie”
• „Unika kontaktu z innymi dziećmi”
• „Źle reaguje na przypadkowy dotyk”

To są ważne sygnały. Warto je potraktować serio.

Co rodzic może zauważyć w domu

W domu zwykle widzimy:

• trudne poranki (ubieranie to walka),
• ogromne emocje przy kąpieli,
• wybieranie tylko jednych, „bezpiecznych” ubrań,
• napięcie w ciele,
• potrzebę kontroli („ja sam!”, „nie dotykaj!”).
• To wszystko są informacje od układu nerwowego dziecka, a nie próby manipulacji

Co się właściwie dzieje w ciele dziecka? W dużym uproszczeniu: mózg dziecka nie filtruje bodźców dotykowych tak, jak powinien. Informacje ze skóry są odbierane jako zbyt mocne, zbyt nagłe, zbyt intensywne.

Często towarzyszy temu:

• podwyższone napięcie mięśniowe,
• nadwrażliwość emocjonalna,
• trudność w regulacji emocji.

Jak reagować jako rodzic? Spokój i zrozumienie, nie zmuszamy, dajemy dziecku wybór i kontrolę.

Gdzie szukać pomocy?

Jeśli czujesz, że temat Was przerasta i bardzo dobrze, że to czujesz warto zgłosić się do specjalistów:

• terapeuty integracji sensorycznej (diagnoza i terapia),
• fizjoterapeuty dziecięcego,
• osteopaty pediatrycznego,
• czasem także psychologa.

Im wcześniej, tym łatwiej wesprzeć układ nerwowy dziecka (diagnoza SI z systemem KATIS możliwa już od 1 roku życia!).
W dalszej części artykułu dowiesz się:

Jak możesz pomóc w domu? 10 prostych, fajnych zabaw

Co jest naprawdę ważne?

Do artykułu dołączony jest również filmik z pokazanymi 5 ćwiczeniami